سيد اصيل الدين عبد الله واعظ
134
مقصد الاقبال سلطانيه ومرصد الامال خاقانية ( فارسى )
شيخ الاسلام اقتدا نكرده و ليكن مىگفته كه از نمازهاى مدت عمر خود آن قدر اميد ندارم كه ازين دو ركعت نماز و ليكن رعايت ظاهر شريعت پسنديدهتر است . و در جاى ديگر نقل كردهاند كه روزى وقت نماز شام حضرت مولانا عبد الرحمن جامى و شيخ الاسلام هرات رسيدند . آنها گفتند : « اى ديوانه ، نماز مىگذارى ؟ » گفت : « نماز مىگذارم . » آنگاه هرسه در مسجد درآمدند . و بابا به قصد نماز پيش شده گفت : « نيت كرده كه بگزارم سه ركعت نماز عاشقانهء عارفانه فانه اللّه اكبر . » و بعد از فاتحه اين بيت را خواند : « بيت » هيچ مىدانى چه كردى بر دل افگار من * روى بنمودى و شد آتش پرستى كار من و در ركعت دوم بعد از فاتحه اين بيت را خواند : « بيت » اى كبوتر گر پرى بر بام قصر آن پرى * نامهء خود مىكنم بر گردنت آنجا برى شيخ الاسلام قطع نماز كرده و حضرت مولانا عبد الرحمن جامى قدس سره بعد از نماز به شيخ الاسلام فرمود نمازى كه در تمام عمر مقبول درگاه بود از دست دادى . تاريخ وفات وى تحقيق نشده . و قبر وى در كنار كار تبار قريب محلهء ساربانها و در شرق مزار وى چشمهايست . مولانا عبد اللّه هاتفى خواهرزاده حضرت مولانا عبد الرحمن جامى است . عالم و عامل بوده و در نظم مثنوى از سائر شعراى زمان خود گوى سبقت ربوده و از جملهء تصانيف آن مثنوى ليلى و مجنون است و ديوان غزل نيز دارد . نقل است كه در انشاء نظم ليلى و مجنون از حضرت مولانا عبد الرحمن جامى قدس سره استيذان نمود . حضرت مولانا ويرا به جواب گفتن قطعهء مشهورهء حكيم فردوسى عليه رحمه